uphandobg

Ukusetyenziswa kweenethi zeengcongconi ezinyangiweyo emakhaya kunye nezinto ezinxulumene noko kwiSithili sasePawi, kwiSithili saseBenishangul-Gumuz, kumntla-ntshona we-Ethiopia

Isibulali-zinambuzaneIinethi zebhedi ezinyangiweyo ziyindlela yokulawula i-vector engabizi kakhulu yokuthintela i-malaria kwaye kufuneka zinyangwe ngezibulali-zinambuzane kwaye zigcinwe rhoqo. Oku kuthetha ukuba ukusetyenziswa kweenethi zebhedi ezinyangiweyo kwiindawo ezinobuninzi be-malaria yindlela esebenzayo kakhulu yokuthintela ukudluliselwa kwe-malaria1. Ngokutsho kwe-World Health Organisation ngo-2020, phantse isiqingatha sabemi behlabathi sisengozini ye-malaria, uninzi lweziganeko kunye nokufa kwenzeka kwi-Afrika esemazantsi eSahara, kuquka ne-Ethiopia. Nangona kunjalo, inani elikhulu lamatyala kunye nokufa kuye kwaxelwa kwiindawo ze-WHO South-East Asia, Eastern Mediterranean, Western Pacific kunye neMelika1,2.
I-Malaria sisifo esosulelayo esisongela ubomi esibangelwa yintsholongwane edluliselwa ebantwini ngokulunywa ziingcongconi eziziimazi ezine-Anopheles. Esi sisongelo siqhubekayo sibonisa imfuneko engxamisekileyo yemizamo yezempilo yoluntu eqhubekayo yokulwa nesi sifo.
Uphononongo lwenziwe ePawi Woreda, esinye sezithili ezisixhenxe zeNgingqi yaseMetekel yaseBenshangul-Gumuz yeSizwe soMmandla weSizwe. ISithili sasePawi sikwi-550 km kumzantsi-ntshona we-Addis Ababa kunye neekhilomitha ezingama-420 kumntla-mpuma we-Asosa kwiSithili seNgingqi saseBenshangul-Gumuz.
Isampulu yolu phononongo yayiquka intloko yekhaya okanye naliphi na ilungu lekhaya elineminyaka eli-18 nangaphezulu elihlale kwelo khaya ubuncinane iinyanga ezi-6.
Abaphenduli ababegula kakhulu okanye begula kakhulu kwaye bengakwazi ukunxibelelana ngexesha lokuqokelelwa kwedatha bakhutshelwe ngaphandle kwisampulu.
Abantu abaphenduleyo abathi balala phantsi kwenethi yokuthintela iingcongconi kusasa ngaphambi komhla wodliwanondlebe bathathwa njengabasebenzisi kwaye balala phantsi kwenethi yokuthintela iingcongconi kusasa kakhulu ngeentsuku zokujonga ezingama-29 nama-30.
Amaqhinga aliqela aphambili aphunyeziwe ukuqinisekisa umgangatho wedatha yophando. Okokuqala, abaqokeleli bedatha baqeqeshwe ngokupheleleyo ukuqonda iinjongo zophando kunye nomxholo wemibuzo ukuze kuncitshiswe iimpazamo. Ekuqaleni le mibuzo yavavanywa njengovavanyo lokuvavanya ukuchonga nokusombulula nayiphi na imiba ngaphambi kokuba isetyenziswe ngokupheleleyo. Iinkqubo zokuqokelela idatha zamiselwa ukuqinisekisa ukuhambelana, kwaye kwasekwa indlela eqhelekileyo yokujonga abasebenzi basentsimini nokuqinisekisa ukuthotyelwa kwemigaqo. Ukuhlolwa kokuqinisekiswa kwafakwa kulo lonke iphepha lemibuzo ukuze kugcinwe ukuhambelana okunengqiqo kweempendulo zemibuzo. Ukufakwa kabini kwasetyenziselwa idatha yobuninzi ukunciphisa iimpazamo zokungena, kwaye idatha eqokelelweyo yayijongwa rhoqo ukuqinisekisa ukugqibelela nokuchaneka. Ukongeza, kwasekwa indlela yokuphendula yabaqokeleli bedatha ukuphucula iinkqubo nokuqinisekisa iindlela zokuziphatha, ngaloo ndlela kunceda ukwakha ukuzithemba kwabathathi-nxaxheba nokuphucula umgangatho weempendulo zemibuzo.
Unxulumano phakathi kobudala nokusetyenziswa kwe-ITN lusenokuba lubangelwa zizinto ezininzi: abantu abaselula badla ngokusebenzisa ii-ITN rhoqo kuba baziva benoxanduva ngakumbi kwimpilo yabantwana babo. Ukongeza, amaphulo okukhuthaza impilo akutshanje ajolise ngempumelelo kwizizukulwana ezincinci kwaye andise ulwazi lwabo ngokuthintela imalariya. Iimpembelelo zentlalo, kuquka iindlela zontanga kunye noluntu, nazo zinokudlala indima, njengoko abantu abaselula bedla ngokwamkela iingcebiso ezintsha zempilo.

 

Ixesha leposi: Julayi-08-2025